Okres wypowiedzenia nie pozbawia pracownika prawa do urlopu wypoczynkowego, ale zasady jego wykorzystania i rozliczenia zależą od kilku czynników. Znaczenie mają między innymi długość okresu wypowiedzenia, wymiar przysługującego urlopu oraz decyzja pracodawcy o udzieleniu wolnych dni. Sprawdź, kiedy możesz skorzystać z urlopu przed zakończeniem umowy i jak obliczyć liczbę przysługujących dni.
- W okresie wypowiedzenia pracodawca może jednostronnie udzielić urlopu zaległego i bieżącego.
- Urlop bieżący oblicza się proporcjonalnie do czasu zatrudnienia w danym roku.
- Zwolnienie z obowiązku pracy nie jest urlopem i nie pomniejsza jego puli.
- Choroba przerywa urlop; niewykorzystane dni można udzielić później lub rozliczyć ekwiwalentem.
- Za urlop niewykorzystany do końca umowy przysługuje ekwiwalent, zwykle płatny w terminie wypłaty wynagrodzenia.
Pracodawca co do zasady nie może jednostronnie wyznaczyć pracownikowi dowolnego terminu urlopu wypoczynkowego — udziela go na wniosek pracownika lub zgodnie z planem urlopów. Wyjątek dotyczy okresu wypowiedzenia: na podstawie art. 167¹ Kodeksu pracy pracodawca może wtedy udzielić urlopu bez wniosku i zgody pracownika, a pracownik musi go wykorzystać. Nie ma znaczenia, która strona wypowiedziała umowę.
W okresie wypowiedzenia pracodawca może udzielić zarówno zaległego, jak i bieżącego urlopu. Wymiar urlopu za rok, w którym kończy się zatrudnienie, ustala proporcjonalnie: dzieli roczny limit przez 12 i mnoży przez liczbę miesięcy pracy u danego pracodawcy, a niepełny dzień zaokrągla w górę. Roczny limit wynosi zwykle 20 dni przy stażu urlopowym krótszym niż 10 lat albo 26 dni przy stażu co najmniej 10-letnim; przy niepełnym etacie ustala się go proporcjonalnie. Pisemne wskazanie terminu może zapobiec nieporozumieniom, choć pracodawca nie musi uzyskać zgody pracownika.
Wypowiedzenie może oznaczać urlop bez zgody pracownika
Zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy nie jest urlopem. Pracownik nadal pozostaje zatrudniony, otrzymuje wynagrodzenie i nabywa uprawnienia, w tym urlopowe. Pracodawca nie może też jednostronnie udzielić urlopu przy zwykłym wypowiedzeniu zmieniającym. Może to zrobić, jeśli pracownik odrzuci nowe warunki, a umowa w konsekwencji rozwiąże się z upływem okresu wypowiedzenia. Za urlop niewykorzystany przed końcem zatrudnienia pracownik otrzymuje ekwiwalent pieniężny.
Od 27 stycznia 2026 r. pracodawca wypłaca ekwiwalent zasadniczo w terminie wypłaty wynagrodzenia. Jeśli termin ten przypada przed ustaniem zatrudnienia, ma na wypłatę do 10 dni od rozwiązania lub wygaśnięcia umowy. Choroba potwierdzona zwolnieniem lekarskim przerywa urlop, dlatego pracodawca musi udzielić niewykorzystanych dni później albo wypłacić za nie ekwiwalent, jeśli umowa wcześniej się zakończy. Zatem poza okresem wypowiedzenia pracodawca nie może dowolnie wysłać pracownika na urlop, ale w trakcie wypowiedzenia może udzielić go bez jego zgody.
Jak rozliczyć urlop wypoczynkowy przy wypowiedzeniu
Ustal pozostały wymiar urlopu, sprawdź, czy pracodawca udzielił go w okresie wypowiedzenia, a niewykorzystane dni rozlicz ekwiwalentem.
- Ustal pozostały wymiar urlopu. Dodaj urlop zaległy i bieżący, po czym odejmij dni wykorzystane w danym roku. Zaległy urlop rozlicz w pełnym pozostałym wymiarze, natomiast bieżący oblicz proporcjonalnie do okresu zatrudnienia w roku rozwiązania umowy. Niepełny dzień zaokrąglij w górę. Roczny wymiar wynosi zasadniczo 20 albo 26 dni; przy niepełnym etacie oblicz go proporcjonalnie.
- Sprawdź, czy pracodawca udzielił urlopu. W okresie wypowiedzenia pracodawca może jednostronnie skierować pracownika na urlop zaległy i bieżący, bez jego wniosku ani zgody. Pracownik musi wtedy wykorzystać urlop i nie może zamiast niego żądać ekwiwalentu. Warto przekazać decyzję na piśmie. Zasada dotyczy definitywnego wypowiedzenia; przy wypowiedzeniu zmieniającym obowiązuje, jeśli odmowa nowych warunków prowadzi do rozwiązania umowy.
- Odróżnij urlop od zwolnienia z obowiązku pracy. Takie zwolnienie nie jest urlopem i nie wstrzymuje nabywania prawa do niego. Umowa trwa do ostatniego dnia zatrudnienia, nawet jeśli pracownik nie wykonuje obowiązków. Jeśli pracodawca nie udzieli urlopu przed zwolnieniem z pracy, rozlicz niewykorzystane dni przy odejściu.
- Uwzględnij skrócenie wypowiedzenia. Urlop bieżący naliczaj do faktycznego dnia ustania stosunku pracy, a nie za późniejszy okres objęty odszkodowaniem. Tak samo postąp, gdy strony uzgodnią wcześniejszy termin rozwiązania umowy: za skrócony okres zatrudnienia urlop nie przysługuje.
- Rozlicz niewykorzystany urlop. Po rozwiązaniu lub wygaśnięciu umowy pracodawca wypłaca ekwiwalent za niewykorzystane dni i godziny; pracownik nie musi składać wniosku. Od 27 stycznia 2026 r. ekwiwalent wypłaca się zasadniczo w terminie wypłaty wynagrodzenia. Jeśli termin przypada przed ustaniem zatrudnienia, wypłać go w ciągu 10 dni od zakończenia umowy. Wyjątek może dotyczyć bezpośredniego zawarcia kolejnej umowy z tym samym pracodawcą, gdy strony uzgodnią wykorzystanie urlopu podczas kolejnego zatrudnienia.
- Skoryguj rozliczenie po chorobie podczas urlopu. Zwolnienie lekarskie przerywa urlop, dlatego dni niezdolności do pracy nie liczą się jako wykorzystane. Jeśli nie można udzielić ich w innym terminie przed końcem zatrudnienia, wypłać za nie ekwiwalent. Urlop na żądanie wchodzi w skład zwykłej puli, więc niewykorzystane dni rozlicz na tych samych zasadach.
Jak obliczyć urlop bieżący i zaległy w okresie wypowiedzenia?
Aby obliczyć urlop w okresie wypowiedzenia, najpierw rozdziel go na zaległy i bieżący. Do puli zaległej wlicz wszystkie niewykorzystane dni z poprzednich lat. Z kolei urlop za rok, w którym kończy się umowa, ustal proporcjonalnie do okresu zatrudnienia u danego pracodawcy. Roczny wymiar to zwykle 20 albo 26 dni, zależnie od stażu urlopowego; przy niepełnym etacie zmniejsz go proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy.
Pulę bieżącą oblicz, dzieląc roczny wymiar przez 12 i mnożąc wynik przez liczbę miesięcy zatrudnienia w danym roku. Zaokrąglij niepełny dzień w górę, a potem odejmij dni urlopu wykorzystane już u tego pracodawcy. Przykładowo, przy limicie 26 dni i sześciu miesiącach zatrudnienia pracownikowi przysługuje 13 dni (26 ÷ 12 × 6). Jeśli wykorzystał wcześniej 5 dni, pozostaje mu 8 dni bieżącego urlopu.
Niewykorzystane dni urlopu mogą zamienić się w ekwiwalent
Zgodnie z art. 167¹ Kodeksu pracy pracodawca może jednostronnie udzielić w okresie wypowiedzenia zarówno urlopu zaległego, jak i bieżącego, w prawidłowo obliczonym wymiarze. Nie potrzebuje wniosku ani zgody pracownika, który musi wykorzystać udzielony urlop. Zasada ta dotyczy definitywnego rozwiązania umowy bez względu na to, która strona ją wypowiedziała. Natomiast zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy nie jest urlopem i nie pomniejsza jego puli. Ponadto dni objęte zwolnieniem lekarskim podczas urlopu nie liczą się jako wykorzystane.
Po odjęciu dni urlopu udzielonych i wykorzystanych w okresie wypowiedzenia ustal, czy pozostała niewykorzystana pula. Za niewykorzystany urlop przy rozwiązaniu lub wygaśnięciu umowy przysługuje ekwiwalent pieniężny. Co do zasady pracodawca wypłaca go w terminie wypłaty wynagrodzenia, a jeśli ten przypada przed ustaniem zatrudnienia — najpóźniej w ciągu 10 dni od jego zakończenia. Pamiętaj też, że urlop na żądanie mieści się w zwykłym rocznym limicie. Przy ustalaniu proporcji uwzględnij rzeczywisty okres zatrudnienia, a nie miesiące objęte odszkodowaniem za skrócenie wypowiedzenia.
Warto pamiętać, że przy ustalaniu urlopu proporcjonalnego niepełny miesiąc zatrudnienia co do zasady zaokrągla się w górę do pełnego miesiąca — dlatego nawet krótki okres pracy w danym miesiącu może wpłynąć na wymiar urlopu.
Kiedy za niewykorzystane dni przysługuje ekwiwalent i w jakim terminie go wypłacić?
Za urlop wypoczynkowy, którego pracownik nie wykorzystał przed zakończeniem zatrudnienia, przysługuje ekwiwalent pieniężny. Sprawdź, kiedy pracodawca musi go wypłacić i jak rozlicza się niewykorzystane dni.
- Kiedy przysługuje ekwiwalent: gdy umowa o pracę rozwiązuje się lub wygasa, a pracownikowi pozostaje niewykorzystany urlop zaległy albo bieżący. Ekwiwalent obejmuje niewykorzystane dni i godziny; pracownik nie musi o niego wnioskować, ponieważ obowiązek wypłaty wynika z przepisów.
- Urlop w okresie wypowiedzenia: pracodawca może jednostronnie udzielić urlopu zaległego i bieżącego, a pracownik musi go wykorzystać. Urlop zaległy rozlicza się w pozostałym wymiarze, zaś bieżący — proporcjonalnie do okresu zatrudnienia w danym roku, po odjęciu wykorzystanych dni. Za wykorzystany urlop ekwiwalent nie przysługuje.
- Wyjątek przy kolejnej umowie: pracodawca może nie wypłacać ekwiwalentu, jeśli obie strony uzgodnią, że pracownik wykorzysta niewykorzystany urlop w ramach kolejnej umowy z tym samym pracodawcą. Umowa ta musi rozpocząć się bezpośrednio po poprzedniej, bez przerwy w zatrudnieniu.
- Choroba podczas urlopu: zwolnienie lekarskie przerywa urlop. Jeśli po chorobie, a przed ustaniem zatrudnienia, pracodawca nie może udzielić pozostałych dni w innym terminie, wypłaca za nie ekwiwalent.
- Zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy: nie oznacza ono udzielenia urlopu. Zatrudnienie trwa do dnia rozwiązania umowy, dlatego pracownik nabywa uprawnienia urlopowe za ten okres. Za niewykorzystany urlop pracodawca wypłaca ekwiwalent.
- Termin wypłaty: od 27 stycznia 2026 r. pracodawca wypłaca ekwiwalent co do zasady w terminie wypłaty wynagrodzenia. Jeśli termin ten przypada przed ustaniem zatrudnienia, ma na wypłatę 10 dni od rozwiązania lub wygaśnięcia umowy.
- Brak wypłaty ekwiwalentu: pracownik może wezwać pracodawcę do rozliczenia urlopu, a następnie zwrócić się do Państwowej Inspekcji Pracy lub dochodzić należności przed sądem pracy. Roszczenia ze stosunku pracy przedawniają się co do zasady po 3 latach.
Co dzieje się z urlopem, gdy pracownik zachoruje w trakcie wypowiedzenia?
Choroba podczas urlopu wypoczynkowego udzielonego w okresie wypowiedzenia przerywa urlop. Dni objęte zwolnieniem lekarskim wracają do puli, a za czas niezdolności do pracy przysługuje wynagrodzenie chorobowe albo zasiłek — zależnie od sytuacji pracownika. Stanowi o tym art. 166 Kodeksu pracy.
W okresie wypowiedzenia pracodawca może jednostronnie udzielić urlopu zaległego oraz bieżącego, proporcjonalnego do czasu zatrudnienia w danym roku. Skoro o tym mówimy, sprawdź, kiedy pracodawca może zwolnić bez wypowiedzenia. Pracownik nie musi składać wniosku ani wyrażać zgody, ale powinien wykorzystać prawidłowo udzielony urlop. Zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy nie jest urlopem i nie zmniejsza jego puli.
Przykład: pracownik otrzymał 9 dni urlopu, lecz po 4 dniach zachorował, a zwolnienie lekarskie objęło pozostałe 5 dni. Te dni wracają do puli. Pracodawca może udzielić ich później, jeśli zatrudnienie nadal trwa; jeśli umowa wcześniej się rozwiąże, za niewykorzystane dni przysługuje ekwiwalent pieniężny.
Choroba nie pozbawia ekwiwalentu za niewykorzystany urlop
Choroba uniemożliwiająca wykorzystanie urlopu nie wydłuża okresu wypowiedzenia ani zatrudnienia. A jak już tu trafiłeś, sprawdź, kiedy choroba wpływa na urlop wypoczynkowy. Po rozwiązaniu umowy pracodawca wypłaca ekwiwalent za urlop zaległy oraz należny urlop bieżący, pomniejszony o wykorzystane dni. Roczny wymiar urlopu wynosi 20 albo 26 dni, zależnie od stażu urlopowego. Jeśli zatrudnienie kończy się w trakcie roku, pracodawca ustala bieżący wymiar proporcjonalnie i zaokrągla niepełny dzień w górę.
Od 27 stycznia 2026 r. pracodawca wypłaca ekwiwalent co do zasady w terminie wypłaty wynagrodzenia. Jeśli zwykły termin przypada przed końcem zatrudnienia, ma maksymalnie 10 dni od ustania stosunku pracy na rozliczenie. Dlatego warto sprawdzić liczbę dni urlopu, daty zwolnienia lekarskiego i końca umowy oraz końcowe rozliczenie wynagrodzenia. Podobne zagadnienia opisaliśmy tutaj.
